حسن بن محمد بن حسن اشعرى قمى ( مترجم : تاج الدين حسن بن بهاء الدين قمي )

257

تاريخ قم ( طبع مرعشى ) ( فارسى )

خلاص يابد . و آن كل كه عيسى عليه السّلم از آن صورة شب‌پرّه ساخت ، و باد در وى دميد ، و او بقدرت خذآى تعالى زنده شد و بپريد - چنانچ حقّ سبحانه و تعالى در قرآن مجيد از آن حكايت مىكند درين آيت كه : وَ يُعَلِّمُهُ الْكِتابَ وَ الْحِكْمَةَ وَ التَّوْراةَ وَ الْإِنْجِيلَ وَ رَسُولًا إِلى بَنِي إِسْرائِيلَ أَنِّي قَدْ جِئْتُكُمْ بِآيَةٍ مِنْ رَبِّكُمْ أَنِّي أَخْلُقُ لَكُمْ مِنَ الطِّينِ كَهَيْئَةِ الطَّيْرِ فَأَنْفُخُ فِيهِ فَيَكُونُ طَيْراً بِإِذْنِ اللَّهِ « 1 » الى آخر الآيه - بذين آب ساخت ، و كل آن از آنجا كرده است . و امام علىّ بن موسى الرّضا عليهما السّلم از آن چشمه آب خورده ، و بذان موضع غسل فرموده است ، و از آن مقام كبش « 2 » ابراهيم ، و عصآى موسى ، و انكشترى سليمان عليه السّلم بيرون آمده است » . و ايضا همدانى روايت مىكند ، از أبى منذر هشام بن سآئب كلبى « 3 » ، كه : « جون قتيبهء بن مسلم « 4 » بر فيروز بن كسرى « 5 » يزدجرد « 6 » ظفر يافت - در آن وقت كه

--> ( 1 ) . آل عمران : آيه 49 - 48 . ( 2 ) . كبش : قوچ . ( 3 ) . كلبى يا ابن كلبى نسّابه ، أبو منذر هشام بن محمد بن سائب ، نسب‌شناس ، مورخ ، آگاه به اشعار و امثال و وقايع عرب جاهلى و صدر اسلام . او در كوفه زاده شد و تربيت يافت ، بخشى از آگاهيها و دانش خود را از پدرش محمد بن السائب - كه او از علماى كوفه بود و به تفسير و تاريخ آگاهى داشت ، و در سال 146 ه درگذشت - فرا گرفت ، او نزديك به يكصد كتاب از خود بر جاى گذاشت كه از منابع بسيار مهم تاريخ و انساب دوره جاهلى و صدر اسلام بشمار مىرود . كلبى در سال 206 ه در كوفه درگذشت . ( 4 ) . قتيبة بن مسلم بن عمرو بن حصين بن ربيعه باهلى ، از فرماندهان بلند مرتبه و شجاع ، و فاتح خوارزم و بخارى و سمرقند و فرغانه و بخشهاى بزرگى از تركستان ، ولايت خراسان بزرگ را به مدت 10 سال به عهده داشت ، و در سال 96 هجرى به دست سربازان وليد بن عبد الملك اموى در سن 48 سالگى به قتل رسيد . ( 5 ) . در اصل و ديگر نسخه‌ها : ( فيروز بن كسرى بن يزجرد ) ضبط شده كه ( بن ) دوم زيادى است . ( 6 ) . فيروز ( پيروز ) پسر يزدگرد شهريار ، آخرين پادشاه ساسانى ، وى پس از قتل پدر به تخارستان